Efekty dolaryzacji oficjalnej w Ameryce Południowej - Walerysiak, Grzegorz (The effects of official dollarization in South America, 2014)
Dolaryzacja oficjalna jest strategią monetarną i kursową, która oznacza rezygnację z własnej waluty narodowej. Jest to rozwiązanie, które może być stosowane w różnych celach, zarówno ofensywnych, jak i defensywnych, co potwierdzają przykłady Ekwadoru i Salwadoru czy Panamy. Opis znaczenia i efektów dolaryzacji może być istotny zarówno w kontekście krajów rozwijających się, jak i w aspekcie problematyki światowego porządku monetarnego, którego elementem jest m.in. integracja monetarna w postaci strefy euro. Literatura dotycząca dolaryzacji oficjalnej obejmuje m.in. prace Berga i Borenszteina [2000] o wadach i zaletach dolaryzacji, Changa i Velasco [2002] na temat konsekwencji dolaryzacji dla dobrobytu, publikację Barro [1999] będącą rekomendacją oficjalnej dolaryzacji dla krajów AP, opracowania Edwardsa [2002] oraz Edwardsa i Magendzo [2003], zawierające empiryczne testowanie efektów oficjalnej dolaryzacji dla wzrostu gospodarczego. Opis i ocena efektów strategii monetarnej są istotnym problemem wpisującym się w znacznie szerszą aktualną problematykę światowego porządku monetarnego określającego znaczenie walut poszczególnych krajów i obszarów walutowych, a przez to gospodarek narodowych w międzynarodowym podziale pracy. Dolaryzacja oficjalna i wejście do strefy euro, mimo dzielących je różnic, zawierają wspólne elementy, np. takie jak rezygnacja z polityki kursowej czy redukcja znaczenia polityki monetarnej, co potwierdza przydatność tego opracowania. Zastosowano metodę ogólnego poznania w obszarze ekonomii pozytywnej z wykorzystaniem metody opisowej i zastosowaniem elementów badań porównawczych, a także ilościowego opisu stanu zjawisk gospodarczych i społecznych, w tym wskaźników struktury i dynamiki. Artykuł jest próbą ustalenia charakteru i natężenia powiązań między dolaryzacją oficjalną a zmianami gospodarczymi, takimi jak stopa inflacji czy stopa procentowa. Problemem badawczym jest opis i ocena efektów dolaryzacji oficjalnej. Pytaniem, na jakie ma odpowiedzieć artykuł, jest to, czy kraje dolaryzacji oficjalnej osiągnęły stawiane przed nią cele i w jaki sposób przyczyniła się ona do bieżącej sytuacji gospodarczo-społecznej tych krajów. Spróbujemy zweryfikować hipotezę mówiącą, że dolaryzacja oficjalna może być tylko wstępem do reform strukturalnych i instytucjonalnych i że jeżeli one zostaną zaniechane, to pozytywne efekty krótkookresowe dolaryzacji oficjalnej nie muszą okazać się trwałymi osiągnięciami gospodarczymi, czyli hipotezę zakładającą, że dolaryzacja oficjalna jest przyczyną pozytywnych zmian gospodarczych polegających na krótkookresowych efektach stabilizacji w sferze nominalnej (inflacja, stopa procentowa czy sektor bankowy) i długookresowych – w postaci przyspieszonego wzrostu gospodarczego i towarzyszących mu zmian rozwojowych. W naturalny sposób aspekt rozwojowy jest mniej obecny. W tym celu obserwacji i analizie porównawczej zostaną poddane wybrane aspekty sytuacji gospodarczej Panamy, Ekwadoru i Salwadoru. Badane zależności mogą być interesujące w aspekcie procesu wzrostu i rozwoju gospodarczego w krajach rozwijających się. Wykorzystane zostaną także obserwacje innych badaczy, dotyczące dolaryzacji oficjalnej w tych krajach. Dane statystyczne i zebrane opinie o badanych gospodarkach wskazują, że bezpośrednie i najbardziej oczywiste efekty dolaryzacji oficjalnej pojawiają się w kategoriach pieniężnych, takich jak stopa inflacji, stopa procentowa czy system bankowy, choć ten wpływ może być korygowany przez czynniki związane z wiarygodnością kraju, ryzykiem politycznym czy napływami dolara z tytułu przekazów pracowniczych. Natomiast dolaryzacja oficjalna nie sprowadza automatycznie gospodarki na ścieżkę wysokiego i stabilnego wzrostu gospodarczego
Ekonomia XXI Wieku = Economics of the 21st Century, 2014, Nr 1 (1), s. 133-150
Keywords: dolaryzacja oficjalna; polityka monetarna; rozwój gospodarczy; official dollarization; monetary policy; economic development